Almanya'dan kesin dönüş yapanların yurtdışı borçlanmas

Resul KURT / Dünya Gazetesi
Almanya'dan kesin dönüş yapanların yurtdışı borçlanması | 22.10.2004

Almanya'dan kesin dönüş yapanların yurtdışı borçlanması

Sizden sosyal güvenlik anlaşmaları konusunda yardım istiyorum. Şöyle ki; Annemin 1971-1982 yılları arasında Almanya'da çeşitli aralıklar ile hizmeti bulunmaktaydı. 1982 yılında yurda dönüş nedeniyle 1984 yılında primleri Almanya'dan geri almasına karşın burada borçlanma dilekçesi vermemesi nedeniyle borçlanma hakkı ortadan kalktığı SSK tarafından belirtilmektedir. Anayasa Mahkemesi'nin kararına karşın halen borçlanmayı kabul etmemekte, ancak kişisel olarak dava açarsanız ve lehte karar alırsanız kabul etmektedir. Annem 1993 yılından itibaren önce Bağ-Kur, sonra da 1999 yılında da önce bir işyerinde sonra da isteğe bağlı olarak Bağ-Kur'lu olarak sigortalı olmuştur. 3600 gün (Son 1260 günden fazlası SSK'da), 52 yaş koşulları yerine gelmiştir. Kendisi 04.10.1948 doğumludur. 2003 yılı sonunda emeklilik tahsisi talebimiz, SSK tarafından 15 yıllık sigortalılık süresi dolmadığı gerekçesi ile reddedildi. Oysa ki Almanya ile geçerli olan sosyal güvenlik anlaşmasına göre taraflardan birindeki sigortalılık başlangıcı diğer ülkede de sigortalılık başlangıcı olarak kabul edileceği maddesi bulunmakta, dolayısıyla sigortalılık primlerinin geri alınması ve Türkiye'de borçlanılmaması yurtdışı hizmetleri nedeniyle gün sayısının olmamasına neden olmakta ancak sigortalılık başlangıcının olmaması anlamına gelmemektedir. Bu konuda dava açtık. Sizden istirhamım şayet bu konuda örnek bir yargı kararı (iş mahkemesi veya Yargıtay kararı) varsa bize gönderebilirseniz sevinirim. Saygılarımla. Recep ŞENSÖZ

Sayın Şensöz, SSK Başkanlığı'nın 31.05.2004 tarih ve 8-19 sayılı genelgesinde, 08.05.1985 tarihli ve 3201 sayılı kanunun 3. maddesinin, Anayasa Mahkemesi'nin 25.04.2003 tarihli gerekçeli kararına istinaden, 4958 sayılı kanunun 56. maddesi ile yeniden düzenlendiği ve bu düzenleme ile; yurttaşlarımıza yurtdışında bulundukları sırada 3201 sayılı kanuna göre borçlanabilme hakkı tanınmıştır. Söz konusu genelgede, düzenleme yapılmadan önceki 3. madde ile yurtdışı hizmet borçlanması yapılabilmesi, yurda kesin dönüş tarihinden itibaren iki yıllık süre içinde müracaat edilmesi şartına bağlandığı, bu sürenin kanunen kesin ve hak düşürücü bir süre olduğundan, ihya edilmesinin mümkün olmadığı hükme bağlanmıştır.

Eğer anneniz Almanya'dan yurda kesin dönüş yaptığında Almanya'daki primlerini iade almışsa, bu sürenin dikkate alınması mümkün bulunmayacaktır. Ancak, Almanya'dan kesin dönüş yaptığında Almanya'daki primlerini iade almamışsa başlangıç tarihi olarak dikkate alınabilecektir. Yani, sigortalılık başlangıcı olarak kabul edilebilmesi için prim iadesi yapılmamış olması gerekmektedir.

25.04.2003 tarihinden önce yurda kesin dönüş yaptıkları halde iki yıllık hak düşürücü süre içerisinde yurtdışı hizmet borçlanması isteğinde bulunmayarak borçlanma hakkını yitirenlerin yeniden yurtdışında çalışmaları halinde eski hizmetlerini 3201 sayılı kanuna göre borçlanmaları da mümkün değildir.

Belirttiğiniz gibi bu konuda açılmış bir çok dava bulunmakla birlikte henüz sonuçlanmış olan bir dava bulunmamaktadır. Bu konuda bir yargı kararı olması halinde buradan tüm okuyucularıma duyuracağım.

Okuyuculara cevaplar

Prim ödeme gün sayısı toplamı olarak emekliliği hak etmek ancak yaştan dolayı beklemek zorunda kalınması halinde bekleme süresi dolmadan işten ayrılma halinde kıdem tazminatı alınabilir mi? Yoksa gün sayısı dışında bu sürenin de dolması mı gerekir? Saygılarımla. Recep KURUCA/İstanbul

Sayın Kuruca, 08.09.1999 tarihinde yürürlüğe giren 4447 sayılı kanunun 45. maddesiyle yapılan düzenlemeyle İş Kanunu'nun 14. maddesindeki kıdem tazminatını hak etme şartlarına, "yaş şartı hariç sigortalılık süresi ve prim ödeme süresi (gün sayısı) şartlarını yerine getiren sigortalıların işverenden kıdem tazminatı talep edebilmelerini" eklendi. Bu düzenlemeyle işveren, aşağıdaki koşulları yerine getiren sigortalıların talepleri halinde kıdem tazminatlarını ödemekle yükümlü kılınmış bulunmaktadır. Hizmet akdinin sigortalı tarafından belirtilen nedenle haklı feshi mümkün olup kıdem tazminatının talebi için bu fesih gerçekleştirilmelidir.

Yaşlılık aylığı için aranan, a) Sigortalılık süresini ve b) Prim ödeme gün sayısını tamamlamak; c) Her iki şartı yerine getirdiğini SSK'dan alınacak belge ile kanıtlamak, d) Söz konusu belgeyi işverene sunarak yazılı kıdem tazminatı talebiyle işten ayrılmak, e) Kısmî yaşlılık aylığı yönünden erkeklerin en az 55 yaşında olması gereklidir. Bu şekilde kıdem tazminatı talep ederek işten ayrılmanız halinde, başka bir işe girmenize engel bir durum yoktur.

 
Yayın Tarihi : 10 Kasım 2006 Cuma

Bu haber hakkında yorum yazmak ister misiniz?
Yorumlarınız
oktay ayan IP: 212.156.204.xxx Tarih : 27.11.2007 15:40:32

merhaba ben yurtdışından geridönüs yaptım ve yaşım daha 22 bebekliğimden beri avusturyada yasadım ve bir kaç senelik çalışmışlıgım var acaba para alma imkanım varmıdaha?? cevap larsanız sevınırım

SEMA YILMAZ IP: 88.235.49.xxx Tarih : 11.04.2008 15:26:59

BEN ALMANYADA BİR SÜRE KALDIM VE ÇALIŞTIM.KESİN DÖNÜŞ YAPTIM.SİGORTA PARAMI TALEP EDECEĞİM AMA SİGORTA KARTIMI KAYIP ETTİM NE YAPABİLİRİM LÜTFEN YARDIM EDİN CEVAP BEKLİYORUMMMMMM

seyhan cakır IP: 88.231.62.xxx Tarih : 05.02.2009 10:24:20

İşçi çocuğu olarak ailemle almanyada kaldım.16 yaşında çalışmaya başladım. Toplam çalışma sürem 7 yıl olarak gerçekleşti.Daha sonra evlenip Türkiyeye kesin dönüş yaptım.İçerdeki sigorta paramı toplu olarak aldım.Şimdi yeni çıkan yasadan faydalanıp borçlanarak emekli olabilirmiyim?11/02/1959 doğumluyum.

ahmet kanoğlu IP: 78.165.121.xxx Tarih : 25.05.2009 14:03:03

almanyadan 16 yaşında çalışmaya başladım toplam üç sene çalıştım türkiye.ye kesin dönüş yaptım almanyada.ki kıdem tazminat paramı çektim şu an ne yapmam lazım doğomum 01/04/1971 yardımcı olursanız sevinirim saygılar

volkan kaymakçı IP: 62.29.70.xxx Tarih : 06.05.2010 14:12:24

merhabalar almanyadan bıoşandıktan sonra sınır dişi edildim. almanyada çalişmişliğim var sigorta prim iadesini alabilirmiyim ? yardımcı olurmusunuz teşekkürler

sukran ışıksal IP: 78.167.181.xxx Tarih : 18.05.2010 13:02:28

ben 1971 senesinde almanyaya gittim 2002 kesin dönüş yaptım 15 sene calışmışlıgım vardı pirimimi aldım burdan nasıl emekli olurum birde şu 79 euro dogum parası varmış o nasıl oluyor birde pişmanlık yasası varmış o nasıl benim orda 3 tane cocugum var gitme imkanım nasıl saygılar